Roza KURBAN
Roza KURBAN
Yazarın Makaleleri
ERMENİLERİN KAZAN HANLIĞI’NA İHANETİ
Bir insan topluluğunu ulusal, dinsel vb. sebeplerle yok etme, jenoside soykırım, denir. (Türkçe Sözlük 2005: 1797). Ermeni Soykırımı (!) konusu, son yıllarda sıkça dillendirilen ve çeşitli ülke parlamentolarının gündemine alınan bir konudur....
Kadim Tatar Edebiyatı Profesörü Hatıyp Minnegulov 80 yaşında
İnsanların hayatı, başı belli olup sonu bilinmeyen bir yoldur. İnsanoğlu emekleyerek başladığı bu yola, bazen yavaş adımlarla, bazen maraton koşusundaymışçasına koşarak devam eder, bazen ise durup arkasına bakar, geçtiği mesafeyi, geride...
İDİL-URAL HAREKETİNİN DÜNÜ, BUGÜNÜ, YARINI -7
1980'lı Yıllarının Sonlarından İtibaren Yaşanan Değişimler, Esen Demokrasi Rüzgârları   SSCB'deki değişimler, 1985 yılında Gorbaçev Sovyetlerin başına geldikten sonra başlanmıştır. Gorbaçev'in 'perestroyka”,...
İDİL-URAL HAREKETİNİN DÜNÜ, BUGÜNÜ, YARINI -6
1944 İdil-Ural Kurultayı[1]  İdil-Ural Lejyonu'nun kurulmasından yaklaşık bir buçuk yıl kadar zaman geçtikten sonra, yapılan işleri değerlendirmek, bilgi alış verişinde bulunmak, geleceğe hazırlık yapmak ve İdil-Ural halkının...
İDİL-URAL HAREKETİNİN DÜNÜ, BUGÜNÜ, YARINI -5
İkinci Dünya Savaşı ve İdil-Ural Türkleri[1]         50 milyon insanın hayatına mal olan İkinci Dünya Savaşı, bir taraftan işgal diğer taraftan kurtuluş savaşı olmuş ise de, Sovyetlerin zulmü altında ezilen millî azınlıklar...
İdil-Ural Hareketinin dünü, bugünü, yarını (4)
Sovyetlerin amacı Rus dilli tek tip insan yaratmak olmuştur. Başkurdistan, Tataristan vs. özerk cumhuriyetler kurulduktan sonra Sovyetler, bölgedeki Türkleri yok etmenin çeşitli yollarını aramıştır. 1921–1922 yıllarında İdil-Ural bölgesinde...
İDİL-URAL HAREKETİNİN DÜNÜ, BUGÜNÜ, YARINI-3
Rusya'daki Devrimler ve Devrimlerin Türkler Üzerindeki Etkisi         Zeki Velidi Togan                                       ...
İDİL-URAL HAREKETİNİN DÜNÜ, BUGÜNÜ, YARINI-2
Çarlık Rusya'sı Döneminde İdil-Ural Türklerinin Milli Mücadelesi      Ruslar işgal eden Türk topraklarını işgal etmekle yetinmemiş, bölge halkını Hıristiyanlaştırma yoluyla Ruslaştırma siyasetini yürütmüştür....
İDİL-URAL HAREKETİNİN DÜNÜ, BUGÜNÜ, YARINI-I
 'Büyük nehir” anlamına gelen, birçok şarkı, türkü, deyim ve atasözlerine konu olan ve Kazan Tatar Türkleri ile özdeşleşen İdil - bir Türk nehrinin, bir bölgenin adı olmanın yanı sıra bölgede yaşayan Türkleri anlatan ad...
TATAR ŞİİR DÜNYASININ YILMAZ SAVAŞÇISI NECİBE SAFİNA
Kazan Tatarlarının geçmişe dayanan zengin bir edebiyatı vardır. Bazı Tatar şair ve yazarlarının eserleri, sadece Tataristan sınırları içinde değil Türk Dünyası tarafından da tanınmakta ve sayılmaktadır. Kazan Tatar şair ve yazarlarının...
ASIRLIK LİSEM
1981 YILI Okullar bir eğitim yuvası, çocukların ikinci evidir. Çocuk gelişiminde okulun ve öğretmenlerin büyük önemi vardır. Okul yılları, acı tatlı anlarıyla her insanın hayatının bir dönemini oluşturur. Okuldayken bazı değerlerin...
İNKIRAZ YOLUNDA…
Batma, dağılma, çöküş, yok olma, son bulmaya inkıraz denir. İnkıraz konusunu bir millet bağlamından değerlendirecek olursak milletin yok olma nedenlerine ve tarihi sürece bakmak gereklidir. Kazan Tatarları, 1552 yılında Kazan Hanlığı'nın...
KREMLİN ESİRLERİ…
14 Ağustos 2018 tarihinde Kırım Türkleri Kültür ve Dayanışma Derneği'nde (1955) Ukrayna Enformasyon Bakanlığı tarafından hazırlanan 'Kremlin Esirleri” başlıklı belgeselin gösterimi gerçekleştirildi. Katılımcılar arasında,...
ZULMÜN GİZLENEN İZLERİ…
Güçlü bir kimsenin yasaya veya vicdana aykırı olarak başkasını uğrattığı kötü durum, kıygı, acımasızlık, haksızlık, eziyet, cefaya zulüm denir. SSCB'de bilhassa Stalin Dönemi'nde (1924–1953) insanların büyük çoğunluğu...
RUSYA’DA MİLLİ DİLLER TEHLİKEDE
Rusya'da Rus olmayan milletlerin hiçbir hakkı yoktur. Milli dillerin tehlike altında olduğu artık bilinen bir gerçektir. Rusların, Rus olamayan milletleri yok etme amacı devlet siyaseti durumuna getirilmiş olup yüzyıllardır uygulanmaktadır....
SUÇSUZ SUÇLULAR…
Suçu olmayan, suç işlememiş olan, masum kişilere suçsuz, suç işlemiş, suçu olan, kabahatli, mücrim kimselere suçlu denir. Zıt anlamlı kelimeleri içinde barındıran suçsuz suçlu tabiri aslında Stalin Dönemi'ndeki rejimdeki zıtlıkları...
KAZAN TATARLARININ CESUR YÜREĞİ.
18 Mart 2018 Rusya'daki başkanlık seçimlerinin yaklaştığı şu günlerde 1950 yılında yaşanan bir olay ve bu olayın kahramanı Kazan Tatarlarının cesur yüreği Adler Timergalin (1931–2013) aklıma geliyor. Olayların yaşandığı dönemde...
TATAR KALMAK…
Her Tatar anne-babadan Tatar çocuklar gelir dünyaya. Ancak Tatar doğmakla Tatar kalmak arasındaki hayat denilen uzun süreçte, tarihi gelişmelerin akışında insanlar bazen kendi istekleri bazen zorlamalar sonucunda Tatar kalamaz. Menfaat uğruna diline,...
Tarihî Roman Yazarı Mösegıyt Hebibullin 90 Yaşında
Toplumları, milletleri, kuruluşları etkileyen hareketlerden doğan, olayları zaman ve yer göstererek anlatan, bu olaylar arasındaki ilişkileri, daha önceki ve sonraki olaylarla bağlantılarını, karşılıklı etkilenmeleri, her milletin kurduğu...
TATARİSTAN ANAYASASI’NIN 25.YILI
Roza KURBAN Bir milletin yönetim biçimini belirten, yasama, yürütme, yargılama güçlerinin nasıl kullanılacağını gösteren, yurttaşların kamu haklarını bildiren temel yasa, kanunuesasîye ANAYASA denir. Tataristan Anayasası'nın hazırlanması...
TANIDIĞIM LENİN’İN GERÇEK YÜZÜ.
1917 Ekim Devrimi'nin 100.yılı dolayısıyla son günlerde devrim kelimesiyle birlikte Vladimir İlyiç Ulyanov-Lenin'in (1870–1924) adı da sıkça dillendirilmektedir. 1917 Ekim Devrimi ile ilgili uzmanlar da ikiye ayrılmış durumdadır....
Dil yarası....
Tataristan'da son günlerde yaşananlar, Kazan Tatar Dili konusunu ilk gündem maddesi haline getirmiştir. Dil konusu, kanayan bir yara gibi Kazan Tatarlarını derin üzüntü içinde bırakan bir acı, yani gönül yarası olmuştur. Tataristan'da...
Yarovaya kanunlarına göre 1552 Kazan Şehitlerini anma
Roza KURBAN 2 Ekim (15 Ekim) 1552 tarihinde Kazan Hanlığı Ruslar tarafından işgal edilmiştir. 2 Ekim 1552 tarihi, devletini ve bağımsızlığını kaybeden Kazan Tatarları için matem günüdür.   Kazan Tatarları 1980'lı yılların sonlarından...
Dağ fare doğurdu
2–6 Ağustos 2017 tarihinde Tataristan'ın başkenti Kazan'da Dünya Tatar Kongresi'nin (DTK) VI. Kurultayı gerçekleştirildi. Kurultay hazırlıkları çok daha öncesinden yapılmaya başladı. Dünya Tatar Kongresi 1992 yılında Tataristan'ın...
Kazan Tatarlarının Milli Bayramı Saban Toyu'nun Dünü ve Bugünü
Saban Toyu, Kazan Tatarlarının yüzyıllar ötesinden gelen geleneği, milli bayramıdır. Saban Toyu nedir ve ne zaman yapılır sorusuna yanıtı sözlüklerden aradığımızda şu ibarelerle karşılaşıyoruz: SABAN TOYU Gelenek. Eskiden ekim işlerine...
Utanç verici eser Unesco listesinde...
Roza KURBAN 1552 Kazan şehitlerinin kemiklerini sızlatan, Kazan Tatarlarını derinden üzen haber UNESCO'dan geldi. 9 Temmuz 2017 tarihinde Zöye şehrinin Uspeniye Katedrali (Uspenskiy Katedrali) UNESCO'nun dünya kültürel miras listesine...
Hayatın Projesi
Roza KURBAN İnsanoğlu doğar, yaşar ve ölür. İnsan nerede, ne zaman, hangi ailede ve ülkede doğacağını seçemez. Ne zaman, nerede ve nasıl öleceğini bilemez. Ancak nasıl yaşayacağı insanın kendi ellerindedir. İnsan ömrünün değeri yıllarla...